Screen rozmowy wysłany „tylko jednej osobie”, komentarz pod zdjęciem, ksywka, która przykleja się na miesiące. Klasowy czat potrafi w jeden wieczór zrobić więcej niż cały tydzień lekcji. Poniżej plan 45 minut, po których uczniowie inaczej patrzą na przycisk „wyślij”.
Zanim klikniesz „WYŚLIJ” – scenariusz zajęć o bezpiecznych relacjach w sieci | klasy III–VI
ZŁAP HACZYK! – scenariusz zajęć o phishingu i bezpiecznym internecie | klasy IV–VI
MISJA: 24 GODZINY – scenariusz zajęć o higienie cyfrowej i zarządzaniu czasem
Informacja nie zawsze jest prawdziwa – scenariusz zajęć o fake news i dezinformacji
Misja: Bezpieczna Szkoła – scenariusz zajęć o szukaniu pomocy dla klas IV–VIII
Pożar, powódź, burza – scenariusz zajęć o bezpieczeństwie dla klas IV–VIII
Misja: Ewakuacja! – scenariusz zajęć o bezpieczeństwie dla klas IV–VIII
Alarm! Syreny, komunikaty i Alert RCB – scenariusz zajęć dla klas IV–VIIIScenariusz o komentarzach, prywatności i udostępnianiu cudzych treści – z kartami pracy i Cyfrowym Kompasem. Dla klas III–VI, na 45 minut.
Co jest w zestawie
- gotowy scenariusz zajęć krok po kroku,
- karty do pracy z komentarzami,
- materiały o udostępnianiu treści i zdjęć,
- plansze do klasyfikowania zachowań w sieci,
- „Cyfrowy Kompas” – karta zasad dla każdego ucznia.
Materiały są w PDF do samodzielnego wydruku. Karty komentarzy warto zalaminować, bo wracają przy każdej kolejnej klasie i przy każdej trudnej sytuacji na czacie.
Jak przygotować się do lekcji
- wydrukuj karty komentarzy w kompletach dla 4–5 zespołów,
- przygotuj plansze do klasyfikowania zachowań: wspierające, neutralne, raniące,
- skopiuj Cyfrowy Kompas dla każdego ucznia,
- zastanów się wcześniej, czy w klasie jest sytuacja, której lepiej nie roztrząsać na forum.
Jak poprowadzić lekcję krok po kroku
| Czas | Co się dzieje |
|---|---|
| 0–5 min | Rozmowa na wejście: ile wiadomości dziennie wysyłamy i jak szybko treść przestaje być nasza. |
| 5–15 min | Praca z kartami komentarzy. Zespoły klasyfikują zdania i nazywają, co dokładnie sprawia, że komentarz rani. |
| 15–25 min | Udostępniam czy nie udostępniam – trzy pytania: czyje to jest, czy ta osoba się zgodziła, co się stanie, gdy trafi dalej. |
| 25–35 min | Sytuacje z klasowego czatu: co robi osoba, która widzi, że komuś dzieje się krzywda. |
| 35–45 min | Cyfrowy Kompas: każdy uczeń zapisuje własne zasady pisania i reagowania w sieci. |
Jak rozmawiać o hejcie, żeby nikogo nie napiętnować
Najczęstszy błąd to zacząć od nazwisk. Lekcja, która wygląda na rozliczanie konkretnych uczniów, kończy się milczeniem albo obroną, a nie refleksją.
- pracuj na kartach z gotowymi komentarzami – klasa ocenia zdanie, nie kolegę,
- nie żądaj przyznania się ani przeprosin na forum,
- pozwól na anonimowe karteczki: jedno zdanie, które kiedyś zabolało w sieci,
- jeśli wychodzi konkretna sprawa, przenieś ją na rozmowę indywidualną albo do pedagoga,
- zakończ czymś praktycznym – u nas jest to Cyfrowy Kompas.
Lekcja o drugiej stronie internetu: phishing, fałszywe linki i podejrzane wiadomości. Dla klas IV–VI.
Co dalej po lekcji
Cyfrowy Kompas najlepiej wkleić do zeszytu albo powiesić na klasowej gazetce. To do niego wracasz, gdy za dwa miesiące ktoś wyśle screen dalej: nie zaczynasz rozmowy od zera, tylko od zasad, które klasa sama napisała.
Dobrym ciągiem dalszym jest lekcja o phishingu i podejrzanych wiadomościach albo o fake newsach – oba tematy dotykają tego samego pytania: co robię, zanim kliknę.
Dodaj do koszyka trzy produkty, a rabat za najtańszy naliczy się automatycznie przy kasie. Scenariusze o bezpieczeństwie cyfrowym łatwo połączyć w cykl godzin wychowawczych.
„Zanim klikniesz WYŚLIJ” jest w Skarbcu Kwiecień Academy razem z ponad tysiącem innych materiałów do druku.
Najczęstsze pytania
Ile trwa lekcja ze scenariuszem „Zanim klikniesz WYŚLIJ”?
Około 45 minut. Jeśli rozmowa o komentarzach się rozwinie, Cyfrowy Kompas można wypełnić na początku kolejnej godziny wychowawczej.
Dla jakich klas jest ten scenariusz?
Dla klas III–VI, czyli uczniów w wieku około 9–13 lat. Dla starszych klas lepiej sprawdzi się „Misja: Bezpieczna Szkoła” albo „Informacja nie zawsze jest prawdziwa”.
Jak rozmawiać o hejcie, gdy problem dotyczy konkretnych uczniów?
Zacznij od kart z gotowymi komentarzami, a nie od sytuacji klasowej. Gdy klasa nazwie mechanizm na cudzych przykładach, łatwiej jej przyznać, że coś podobnego wydarzyło się u nich. Sprawy indywidualne przenieś na rozmowę poza forum.
Czy wolno udostępniać dalej cudze zdjęcie albo screen rozmowy?
Bez zgody osoby, której to dotyczy – nie. Na lekcji uczniowie ćwiczą trzy pytania: czyje to jest, czy ta osoba się zgodziła i co się stanie, gdy treść trafi dalej. To zasada, którą dzieci zapamiętują i stosują poza szkołą.
Czym jest Cyfrowy Kompas?
To karta, którą każdy uczeń wypełnia na koniec zajęć: własne zasady pisania, reagowania i udostępniania w sieci. Można ją wkleić do zeszytu albo powiesić na gazetce i wracać do niej przez cały rok.
Kiedy najlepiej przeprowadzić tę lekcję?
Na godzinie wychowawczej o relacjach w klasie, w Dniu Bezpiecznego Internetu, na zajęciach profilaktycznych o przemocy rówieśniczej albo wtedy, gdy na klasowym czacie zrobiło się nieprzyjemnie.
[…] chcesz pociągnąć temat dalej, dobrze łączy się z nim lekcja o relacjach w sieci oraz rozmowa o reagowaniu na hejt w […]
[…] Jak ustalić zasady na klasowym czacie, opisałam krok po kroku na Warsztacie Nauczyciela, a gotowy plan lekcji o relacjach w sieci znajdziesz w opisie scenariusza „Zanim klikniesz WYŚLIJ”. […]
[…] blogu opisałam też, jak poprowadzić poszczególne lekcje krok po kroku: lekcję o phishingu, lekcję o relacjach w sieci i lekcję o higienie cyfrowej. Jeśli planujesz cały cykl, zajrzyj do planu sześciu godzin […]